ആലഹായുടെ വീട് പള്ളിക്കൊമ്പിന്റെ പുറകേ വിളഞ്ഞു നിൽക്കുന്ന ഒരു വീട്ടാണ്—പഴയ കല്ലുകളുടെ തടി, മുകളില്‍ കോരിവച്ച തറ, കാലം പോലെ മന്ദമായ അനുഗ്രഹങ്ങൾ നിറഞ്ഞു കിടക്കുന്നത്. ആലഹായുടെ മുക്കാലുവയസ്സുള്ള അമ്മയാണ്; ജീവിതം നാരുണമാക്കിയിരുന്നെങ്കിലും അവളുടെ കണ്ണുകളിൽ ഇപ്പോഴും തേടി പിടിക്കുന്നൊരു ജ്വാലയുണ്ടായിരുന്നു. അഞ്ചു പെൺമക്കളാണ് ആ കുടുംബത്തിന്റെ സന്തോഷവും ദു:ഖവുമായിരുന്നു—വാർഷിക പുഴുവിൻ പോലെ എല്ലാരുടേയും തമ്മിൽ അടിത്തറയിൽ നിന്ന് കണിയുന്ന ബന്ധം.

അവരെ എല്ലാവരേയും തെരുവിലേക്ക് "പോർട്ടബിൾ" എന്ന് വിളിക്കാമായിരുന്നു—ഓരോന്നിനും പ്രത്യേകമായൊരു നിധിയാണ് അവളുടെ കൈവശം. പോർട്ടബിൾ എന്നത് അവർക്കൊരു സാധനം അല്ല, അവളുടെ സഞ്ചാര ജീവിതത്തിന്റെ പ്രതീകം. പഴയ സമയം മുതൽ വീട്ടുകാർക്കുള്ള ഒരേ പാട്ട് പോലെ, ആലഹായുടെ പെൺമക്കൾ എല്ലാം സ്വന്തം കൈയിൽ ഒരു ചെറിയ പൊതിയുണ്ടായിരുന്നു—അപ്പോൾ മുതൽ അവർ യാത്രയിലായിരുന്നെങ്കിലും ജീവിതം തുടര്‍ന്നുപോവാനാവുമെന്ന ഉറപ്പുണ്ടാകുമായിരുന്നു.

ഒരു വർഷം മഴയെപ്പോലെ നീണ്ടുനിന്നു; കളമണിഞ്ഞ നിലങ്ങളിലുടനീളം കഥാപാത്രങ്ങളുടെ കരുത്തും ദുർബലതകളും ജീവിതത്തിന്റെ കാക്കയിൽ പോലെ കാണപ്പെടാൻ തുടങ്ങി. ഗ്രാമദിവസങ്ങൾ ജീവിതത്തിൽ വലിയൊരു പരീക്ഷണമായ മാറി. ഭക്ഷ്യക്കുത്തുകളോടും, തൊഴിലില്ലായ്മയോടും, പലപ്പോഴും വീട്ടുകാരുടെ ആരോഗ്യമുള്ള പ്രശ്നങ്ങളോടും നടന്ന പോരാട്ടങ്ങളിലൂടെയായിരുന്നു അവർ. ആലഹായു, ഒരിക്കൽ യുവതിയായി ചിരിച്ചിരുന്ന, ഇപ്പോൾ തലയുയർത്തി അവർക്ക് വഴികൾ കാണിച്ചു കൊടുക്കുന്ന ഒരു മൃദുവായ ആത്മാവായി. അവൾ പറയുന്ന പ്രതിജ്ഞ: "നാം ഒരുമിച്ച് നിന്നാൽ എല്ലാം കഴിയും" — ആ വാക്കുകൾ പോർട്ടബിൾ പോലെ അവരുടേെ വീട് പിന്നിലായി കടന്നു പോവുന്ന സഞ്ചാരങ്ങളിലേക്കുള്ള പ്രചോദനമായി.

കാലം മുന്നേറുന്നത് തിരിച്ചറിയാതെ, പെൺമക്കളൊക്കെ വ്യത്യസ്ത വഴികളിലേക്ക് ചെന്നു. ചിലർ താമസംമാറ്റി, ചിലർ വീട്ടിൽ നിന്നു അടുത്തറിയസ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് പോയി. പക്ഷേ അവർക്കിടയിൽ portoable—എന്ന ആ സംജ്ഞാജനകമായ പൈകെ എന്ന ഒരുപാട് സ്നേഹത്തോടെ മേൽകൊണ്ടിരുന്ന ചെറിയ പൊതിയുകൾ—എല്ലാവർക്കും തിരിച്ച് തിരിചെത്തുവാനുള്ള ഒരു സൂത്രമായി തുടരുന്നു. അവ വെറും ഉപകരണങ്ങളല്ല; ഓരോന്നിലും അമ്മയുടെ കുറിപ്പുകൾ, പഴയ പാട്ടുകൾ, ഒരു ചെറിയ ഭക്ഷണക്കുറിപ്പ്, വീട്ടുകാരുടെ ചെറു ചിത്രങ്ങൾ ഉണ്ടായിരുന്നു. ഓരോ വഴിയിലൂടെയും, ആ പെൺമക്കൾ പോർട്ടബിൾ കൈവശം വച്ച് മറ്റുള്ളവരുടെ വേണ്ടി കരുത്തേകി, അവരുടെ ജീവിതത്തിന്റെ ചെറിയ കുതിപ്പുകൾ നടത്തി.

പക്ഷേ പുതിയ നഗരജീവിതം അത്ര ಸುഗമമല്ല. നഗരത്തിലെ നിറസുന്ദരവും ജനങ്ങളുടെ തിരക്കും ഓരോന്നിനും തിരിച്ചടിയായി. മീനാക്ഷിയുടെ പോർട്ടബിൾ ഇന്ത്യയിലെ കൃഷിയുത്പാദനത്തിലേക്കുള്ള ഒരു ചെറിയ മെച്ചപ്പെടുത്തലുകളുടെ സൂത്രധാരമായി മാറി—തൈകൾ, പുതിയ വിത്തുകൾ, ഉപദേശം; എല്ലാവർക്കും ചെറിയൊരു വിജയം ലഭിച്ചു. രേഷ്മയ്ക്ക് സ്കൂളിൽ പഠിപ്പിക്കാൻ കഴിയുന്ന കുട്ടികളുടെ എണ്ണം വർധിക്കുകയും, ലൈലക്കും സുന്ദരിക്കും ചെറുതോല്പന്നങ്ങൾക്കുള്ള വിപണി കിട്ടുകയും ചെയ്തു. ചെറിയ വിജയങ്ങൾ കൂട്ടിലായി വലിയ പ്രതിഫലങ്ങൾ ആയി മാറി.

രാഷ്ട്രീയവും സാമ്പത്തികവുമായ പ്രശ്നങ്ങൾ ഗ്രാമത്തെ അലട്ടിയിരുന്നപ്പോൾ, പെൺമക്കൾക്ക് പണവും സുരക്ഷയും വേണ്ടിയുള്ളഭാഗ്യത്തിനായി ഓരോന്നും ഒരു ചെറിയ മാറിടം എന്ന പോലെ ഒരു തന്ത്രം രൂപപ്പെടുത്തിയിരുന്നു: പോർട്ടബിൾ. രേഷ്മ ഒരു സഞ്ചികയായി പഠിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുമ്പോൾ, സുന്ദരി ഒരു ചെറുകിട കട തുറക്കാന്‍ പദ്ധതിയിട്ടു; മീനാക്ഷി കൃഷിയിലൊരുപാട് കഴിവുള്ളവളായി, ലൈലാ ശില്പക്കേമിക്ക് മികവുള്ളവളായി; ഇറ്റു കുഞ്ഞു കാരുണ്യശീലമുള്ളവളായി — ഓരോരുത്തർക്കും ഒരു ചെറിയ ജീവിതത്തിലേക്കുള്ള മൊബൈൽ വൻകിടകളായിരുന്നു.